PHÁP-TẠNG PHẬT-GIÁO VIỆT-NAM
NAM-MÔ TỊNH-VƯƠNG-PHẬT
THỜI PHÁP 16 NGÀY 28 THÁNG 4 NĂM GIÁP-DẦN
GIÁO NGÔN
CỦA ĐỨC TĂNG-CHỦ NHẤT-TÔN
NẾU BIẾT TUỒNG ĐỜI LÀ NHƯ THẾ
THỜI ĐƯỜNG TU – TÂM THỂ AN – BANG
Vào lúc 09 giờ, ngày 28 tháng 4 năm Giáp-Dần. Tôi về vấn an ĐỨC TĂNG-CHỦ tại Trung-Ương Hội-Thượng. Lúc bấy giờ Ngài đang dùng trà buổi sáng, tôi vái lễ xong, Ngài bảo tôi dùng trà với Ngài, tôi cung kính đáp nhận chung trà của ĐỨC TĂNG-CHỦ ban cho. Qua cử-chỉ, ngôn-ngữ bình-đẳng, thân mến cao dày của Đức TĂNG-CHỦ không thể diễn tả cho hết đặng, tôi nhìn Chánh-Điện, hương thơm ngào ngạt nhẹ nhàng, tôi ngồi bên Đức TĂNG-CHỦ, trông vẻ mặt Ngài khoan-khoái thâm tươi khó diễn tả. Sau giây phút tình cảm kính mến, tôi chợt nghe Ngài bảo tôi ghi chép Thời Giáo-Ngôn sắp dạy. Tôi đem giấy bút xong. Ngài nói:
Nầy ông Pháp-Thoàn! Đối với những bậc tu-hành có một điểm rất quan-hệ là oán-trách, vì thế nên đứng trước những cảnh của Đời họ chưa đủ Ý-Trí Công-Năng nhận xét để bước qua, nên Tâm thường oán đời, trách bạn, hờn chị ghét em, chỉ loanh-quanh trong vòng trói buột tạo thành hoàn-cảnh, nó không đem lại sự ích-lợi cho đường tu-tập, nó chỉ vướng mắc trong thuận nghịch cảnh khó tu.
Bậc có Trí-Tuệ, đã tìm đặng Chơn-Tánh để tu, bậc ấy quán xuyến đời, quán xuyến Nghiệp-Chủng tuồng đời, thì chính bậc ấy cũng phải lắc đầu. Vì sao? Vì không thể nào kể hết phần của mỗi một người có một Chủng-Tánh riêng gọi là ý chí mỗi người, khi kết nạp lại nhiều lớp thì nó trở thành tấm tuồng phiên diễn, thuận chăng, thuận nó chỉ là ĐỜI. Bậc mới bước vào ngưỡng cửa nhà Phật để tu, chưa thấu được nên phải lọc lừa, xa lìa tánh nọ tánh kia, để lướt qua mọi hoàn cảnh thử thách mà biết được tỏ rỏ trò đời, đến lúc có đầy đủ hiểu biết thời chừng ấy mới nhận thức được mỗi bậc có một tánh cố-định trở thành Giới-Sinh, nhiều Giới-Sinh đụng chạm riêng và chung nên có phiên-diễn. Đó là lẽ dĩ nhiên nó phải như thế.
Nếu bậc Giác thì chẳng nói chi, bằng kẻ chưa Giác thì thường vấp phải, sanh ra tha oán trách phiền, nên Phật dạy CỔI-GIẢI-TÂM, nương theo cổi-giải để tu một thời gian Tâm khỏi ràng buộc, thì đương-nhiên mức tu hành tiến-bộ, có tiến bộ mới biết được Đời nó như thế, chủng-tánh của chúng sanh-tánh nó như vậy, thì liền đặng Thanh-Tịnh-Tâm an nhiên tự-tại.
Nói đến bậc trên đời chưa biết, bậc ấy tìm lẽ sống lăn lộn ở nơi đời, có trí biết nhận xét lối sống của mình cùng sự sống của kẻ khác suy-nghiệm thời đương-nhiên vẫn có cái khôn hơn người, những bậc làm như vậy cũng là hiếm có, vì đã hiểu đời.
Còn bậc tu Đại-Thừa thượng-thặng thường quán nơi thân-tâm mình, để đem so-sánh Đức Tánh người khác, thiện-ác, tốt xấu của mỗi kẻ cốt biết mỗi người mỗi kẻ thảy đều có một định hướng, nhưng kết chung thảy đều là một Chủng-Tánh Chúng-Sanh-Giới. Vì sao gọi là “Chủng-Tánh Chúng-Sanh-Giới” ?-Vì nó chỉ suy-nghĩ trong một giới hạn rộng hẹp lớn nhỏ để cố-định, nên gọi nó là một Chủng-Tánh Chúng-Sanh-Giới.
Nầy ông Pháp-Thoàn! Vì sao lại có những cảnh thuận-nghịch gay-cấn để đụng chạm nhau sinh ra thương ghét, thù hận phải vay trả, trả vay? Vì cá tánh tự ngã nơi mình, khi gặp nhau thì đồng -đẳng vui thích, bằng bất bình nhau thì sanh ra nghịch. Bậc Trí biết rõ Chủng-Tánh của Đời nó như thế nên không hờn oán, Tâm bình-đẳng thành thử Thân-Tâm an-lạc, từ trạng-thái thọ chủng nơi Chúng-Sanh-Tánh trở thành Bồ-Tát-Tánh vậy.
ĐỨC TĂNG-CHỦ dạy đến đây, Ngài lặng thinh vài phút nhìn về Chánh-Điện bảo tôi đốt cây hương. Ngài dạy tiếp:
Ông thử suy gẫm xem, từ thời quá khứ đến thời này sử sách đã ghi chép bao nhiêu Thi-Văn, Thánh-Hiền, ca tụng chẳng biết bao nhiêu Anh-hùng, Liệt-nữ, đã làm vẻ-vang cho đời, đã giúp cho đời rất nhiều rạng-rỡ. Ông nhìn lại thời này đã có ai làm cho đời được như thời trước chăng? Lúc bấy giờ tôi chưa kịp thưa thỉnh thời Ngài đã nói:
Theo tôi nghĩ chắc-chắn cũng phải có những vị đã làm như thời trước, đang thi-hành những gì mà thời trước đã làm, đến nay vẫn làm, có thể còn làm hơn thế nữa. Nhưng nào ai nói lên trong lúc những vị ấy đang theo đúng mục-tiêu cải-tiến hiện tại? Đời và Nhân-Sinh vẫn biết thế, nhưng họ để lại ca-tụng tán-thán lúc mà những vị ấy mãn phần hóa vãng cũng như các vị tiền-bối xưa nay vẫn đi một lối.
Cũng như thời Đức Bổn-Sư Ngài đang còn tại thế, Ngài vẫn phải truyền-giáo các nơi, từ nơi này đến chốn nọ, Ngài sống chung với Nhân-Sinh, hòa-đồng với đời. Ngài phải chịu những gì mà đời đã nghi-chấp lầm nhận, Ngài đã nói những gì mà tất cả Đồ-Chúng đang dèm-pha được thỏa mãn ái-kính.
Sau khi Ngài làm tròn, Ngài tự đến khu rừng TA-LA nhập Niết-Bàn nơi cây SONG-THỌ, nào có nhập Niết-Bàn trong ngôi chùa nguy-nga rạng-rỡ như ngày nay đang phụng-thờ.
Tôi nói ra đây cốt để lại cho những bậc tu và người đời nhận định đặng khỏi vọng-tưởng mong chờ rằng đời sẽ tôn-sùng ta như tôn-sùng ĐỨC CHÍ-TÔN BỔN-SƯ ngày trước, không bao giờ có như thế. Vì sao? Vì Chủng-Tánh tuồng đời là như thế. Miễn làm tròn Hạnh-nguyện, thực-hành đứng-đắn với Chân-Tôn Chánh-Giác. Đến giai-đoạn hóa-vãng nhập Niết-Bàn, thời sau mới có như thế để hưởng đồng-đẳng xưa nay.
ĐỨC TĂNG-CHỦ Ngài dạy thời pháp xong, tôi nhận định được tất-cả những ảo-tưởng hoài-mong của chính tôi cùng nhiều bậc tu-hành vướng phải nơi tuồng Đời, chớ nào ngờ đâu biết tỏ-rõ Đức-Tánh người mà tự biết được Tánh mình, đó chính là con đường: PHẬT-PHÁP BẤT LY THẾ-GIAN GIÁC.
Chẳng khác nào tất cả loài cây trái, hoa-quả thảy đều nương theo lòng đất mà thành-tựu lấy. Nghĩ tới đây tôi mới nhớ lại lời của ĐỨC VĂN-THÙ, Ngài dạy:
– “Tất cả đều là PHẬT-PHÁP, tất cả đều là hạt giống của NHƯ-LAI, nếu biết được tất cả CHỦNG-TÁNH, không lầm theo Chủng-Tánh đó, mới là bậc biết dùng thuốc của NHƯ-LAI”. Đối với thời pháp này thật là vi-diệu.
Hôm nay tôi được nhân-duyên phụng ghi thời pháp của ĐỨC TĂNG-CHỦ, tôi rất sung-sướng và thành-kính hồi-hướng tất cả công-đức để xây-dựng BẢO-PHÁP cho đời này và đời sau nương theo tu-tập.
TRUNG-ƯƠNG HỘI-THƯỢNG
Ngày 28 tháng 4 nhuận năm Giáp-Dần.
Chân-Phật-Tử: Hồ-Sĩ-Đạt
Pháp-Danh: PHÁP-THOÀN
“Phụng ghi để phổ-truyền”